Bi-directioneel laden

*Let op: dit is een ‘oud’ artikel, er zijn veel ontwikkelingen gaande binnen het bi-directioneel laden. Informeer je altijd over de actuele stand van zaken.

Elektrische auto’s en laadpalen zijn tegenwoordig niet meer weg te denken uit het huidige straatbeeld. Misschien heb je zelf wel een laadpaal voor de deur.
Ook bij bedrijven zijn EV’s populair, kantoorpanden beschikken over laadpleinen en veel nieuwe leaseauto’s moeten (deels) elektrisch zijn.
Maar er is ook een nieuwe ontwikkeling gaande op het gebied van elektrisch laden, Bi-directioneel laden!

Wat is bi-directioneel laden?

Met normaal laden is het zo dat de kabel elektriciteit in de auto laadt, maar met bi-directioneel laden kan de stroom ineens twee kanten op gaan.
Dit betekent dat jouw elektrische auto energie uit de accu kan delen met je huis, apparaten of zelfs het stroomnet.

De term bi-directioneel laden komt in een aantal vormen voor:
– V2G = Vehicle to Grid (van voertuig naar het stroomnet)
– V2H = Vehicle to Home (van voertuig naar je huis)
– V2L = Vehicle to Load (van voertuig naar apparaten)

Je auto wordt hiermee als het ware een soort rijdende thuisbatterij: je slaat energie op in de auto (bijvoorbeeld van je zonnepanelen of goedkope stroom ’s nachts) en gebruikt het later slim voor andere dingen of in je eigen huis als de prijs vanuit het net hoog is.

Hoe werkt het?

Voor het bi-directioneel laden heb je een speciale laadpaal nodig. De laadpaal moet namelijk stroom heen én weer kunnen sturen. Daarnaast moet ook je auto stroom actief twee kanten op kunnen sturen en niet iedere auto kan dit op het moment.

Gelijkstroom is namelijk de stroom die wordt opgeslagen in de batterij van de auto en wisselstroom is de stroom die we in huis gebruiken. Om de stroom beide kanten op te kunnen gebruiken is het dus van belang dat de omvormer in de auto zijn werk kan doen en de laadpaal dit ondersteunt.

Als je voldoet aan deze voorwaarden ben je dus in staat om, als het net druk is of stroom duur is, stroom uit je auto naar je huis sturen, of terug te leveren aan het net.  

Maar waarom kan dit nog niet overal?

Het bi-directionele laden klinkt als een hele logische en mooie oplossing, maar dit is lang nog niet overal mogelijk. Ook lopen we tegen een aantal obstakels aan met het gebruik hiervan. We zetten ze voor je op een rijtje:

1. Weinig geschikte laadpalen en hoge kosten

• De meeste huis of publieke laadpalen kunnen alleen eenrichtingsladen. Ze laten de stroom dus alleen door naar de auto toe en niet van de auto af.
• Bi-directionele laadpalen bevatten (nu nog) dure technologie. Ze zijn dus relatief beperkt verkrijgbaar én duur in aanschaf.

2. Onvoldoende afstemming tussen partijen

• Autofabrikanten, laadpaal fabrikanten en netbeheerders gebruiken verschillende protocollen (zoals ISO 1511820). Die zijn nog niet overal op elkaar afgestemd. 
• Veel auto’s blokkeren nog deze functie via software, of ondersteunen alleen V2L (niet V2H/V2G).

3. Meterkast en netbeheer

• Wanneer je auto energie teruglevert, moet je meterkast en aansluiting die extra stroom aankunnen. Soms is aanpassing van de meterkast nodig. 
• Netbeheerders moeten protocollen en meetregelingen ontwikkelen om dit goed te beheren.  

4. Energiebelasting en regels

• In Nederland is bi-directioneel laden nog een grijs gebied in de energie wetgeving en bij de fiscus. Het probleem: je betaalt dubbele energiebelasting bij laden én terugleveren.  Maar ook is er een probleem bij “een auto van de zaak”. Want hoe reken je de stroom af die je thuis gebruikt en niet voor het rijden. Daar gaat de fiscus iets van vinden.
• Er wordt gewerkt aan toekomstige regelgeving (EU AFIR vanaf 2030). In Nederland komt er tegen 2025 een plan om dit te regelen. Tot die tijd blijft het beperkt tot pilots.  

Je kan je misschien ook wel voorstellen dat het een beetje krom is als je je auto op kantoor ‘gratis’ vollaad en die stroom vervolgens dan thuis gaat gebruiken om je apparaten van stroom te voorzien. Ook hier zijn nog geen regels of wetten voor opgesteld, dus dat maakt ook dat bi-directioneel laden voor alsnog niet volledig schaalbaar is.

5. Garantie op de batterij

• Extra laad- en ontlaadcycli laten de batterij sneller slijten. Fabrikanten zijn terughoudend omdat garantie meestal gebaseerd is op kilometers, niet cycli. 
• Moderne batterij managementsystemen beperken degraderen wel aanzienlijk. Maar leasemaatschappijen en autobouwers zijn voorzichtig. Soms vraagt men extra kosten of voorwaarden bij bedrijfswagens.  

6. Praktische beschikbaarheid van de auto

Voor V2H en V2G helpt het als je auto thuis is — bijvoorbeeld bij thuiswerken of als tweede auto. Anders heb je er weinig aan.  En ja, het is wat lastig als de auto ’s nachts je warmtepomp heeft voorzien van stroom, maar je de volgende ochtend met de trein naar je afspraak moet omdat de auto onvoldoende stroom in de accu heeft.

Waar kan ik rekening mee houden?

Het twee kanten op laden blijft ondanks de huidige beperkingen wel een interessante ontwikkeling om in de gaten te houden. Als je deze techniek en beleidsontwikkelingen graag wil blijven volgen, kan je je voorbereiden door een auto én lader te kiezen die potentieel V2H/V2G klaar zijn. Hoewel het nu nog niet breed toepasbaar is, biedt het op termijn een slimme manier om je energiekosten te verlagen en het stroomnet te helpen. Wij hebben laadpalen die in de basis zijn voorbereid zonder dat er een garantie is dat het volledig aan alle protocollen voldoet in de toekomst.

We helpen je ook graag met passend advies over deze situatie, zoals bijvoorbeeld de beste laadpaal, een thuisbatterij of een combinatie van duurzame oplossingen. Neem gerust contact met ons op.